Function - ฟังก์ชั่น

ความหมาย หมายถึง สูตรคำนวณที่ใส่เข้าไปในคอมพิวเตอร์ เพื่อทำการคำนวณตามข้อมูลที่ป้อนเข้าไป เครื่องจะทำการคำนวณตามสูตรที่ป้อนเข้าไปแล้วส่งผลลัพธ์ออกมา เช่น การรวมตัวเลข การหาค่าเฉลี่ย การหาค่าสูงสุดและต่ำสุด ในซอฟต์แวร์ทางด้านสเปรดชีต จะมีฟังก์ชั่นเตรียมไว้ให้มากมาย

ที่มาของคำ แปลมาจากคำว่า Function

วิธีใช้คำ "ในโลตัส 1-2-3 นอกจากจะมีฟังก์ชั่นของสเปรดชีตแล้ว ยังมีฟังก์ชั่นของฐานข้อมูลอีกด้วย"

หมายเหตุ เมื่อลองยกประโยชน์ของฟังก์ชั่นดูจะพบว่ามีประโยชน์มากมาย เช่น ทำให้การคำนวณง่ายขึ้น คำนวณได้เร็วขึ้น ถูกต้องมากขึ้น ลดขั้นตอนที่ยุ่งยากในการคำนวณ สามารถคำนวณสิ่งที่วิธีธรรมดาทำไม่ได้ ความผิดพลาดน้อยลง และสามารถทำการคำนวณที่ยุ่งยากได้ง่ายขึ้น

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Macro, Spread Sheet

Full Duplex - ฟูลดูเพล็กซ์

ความหมาย Full Duplex เป็นระบบการสื่อสารแบบหนึ่งในการสื่อสารด้วยคอมพิวเตอร์ที่ทั้งทางด้านส่งและด้านรับสามารถส่งข้อมูลเข้าหากันได้พร้อมกันกล่าวคือในขณะที่รับข้อมูลอยู่ก็สามารถทำการส่งข้อมูลอย่างอื่นได้ เป็นระบบการสื่อสารที่ใช้กันทั่วไปในการสื่อสารคอมพิวเตอร์ ตัวอย่างของ Full duplex ได้แก่ สายโทรศัพท์

ที่มาของคำ Full Duplex แปลว่า เชิงซ้อนแบบสมบูรณ์ ในโทรศัพท์นั้น ในขณะที่เราพูดอยู่ เรายังสามารถได้ยินเสียงพูดของคู่สนทนาได้ ลักษณะเช่นนี้เราเรียกว่า Full Duplex

วิธีใช้คำ  "โมเดมที่ใช้จะต้องมีระบบสื่อสารเป็นแบบ Full Duplex ด้วย"

หมายเหตุ ที่คู่กับ Full Duplex จะมี Half Duplex ซึ่งหมายความว่า เป็นระบบสื่อสารที่ด้านส่งไม่สามารถรับและด้านรับไม่สามารถส่งในเวลาเดียวกันได้ ตัวอย่างของ Half Duplex ได้แก่ Transceiver (วิทยุรับส่ง)

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Personal Computer Communication, Modem

FORTRAN - ฟอร์แทรน

ความหมาย FORTRAN เป็นภาษาชุดคำสั่ง (Programming Language) ที่พัฒนาขึ้นมาโดย บริษัท IBM ในปี 1954 เพื่อใช้ในงานคำนวณทางวิทยาศาสตร์ เป็นภาษาแรกที่สามารถเขียนสูตรคำนวณลงไปในโปรแกรมได้โดยตรง เนื่องจาก บริษัท IBM พัฒนาขึ้นมาเพื่อใช้กับคอมพิวเตอร์ของบริษัท จึงทำให้โปรแกรมนี้แพร่หลายเป็นที่นิยมกันในการเขียนโปรแกรมการคำนวณทางวิทยาศาสตร์

ที่มาของคำ FORTRAN เป็นคำย่อของ FORmula TRANslator (เครื่องแปลงสูตรคำนวณ) หมายความว่าเครื่องจะแปลสูตรคำนวณต่างๆ ในโปรแกรมให้เป็นภาษาเครื่อง (Machine Language)

วิธีใช้คำ "BASIC จะให้ความรู้สึกที่คล้ายกับภาษาอังกฤษได้มากกว่า FORTRAN"

หมายเหตุ กล่าวกันว่าในปัจจุบันนี้มีโปรแกรมที่เขียนด้วยภาษาฟอร์แทรนอยู่ประมาณ 10% ของโปรแกรมทั้งหมด

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง BASIC Language, C Language, COBOL, Pascal

Format - ฟอร์แมต

ความหมาย หมายถึง การกำหนดรูปแบบและความหนาแน่นของการบันทึกข้อมูลเพื่อให้แผ่นดิสก์อันใหม่สามารถใช้ได้กับดิสก์ไดร์ฟ หรือ OS อันใดอันหนึ่งโดยเฉพาะกล่าวคือ ทำให้แผ่นดิสก์อันใหม่สามารถทำการอ่านหรือเขียนข้อมูลได้โดย OS นั้นๆ เราเรียกกระบวนการนี้ว่าฟอร์แมต (Format) ซึ่งเป็นคำสั่งอันหนึ่งใน OS แผ่นดิสก์อันใหม่ก็เหมือนกับทุ่งเวิ้งว้างที่ยังไม่ได้รับการพัฒนา การฟอร์แมตแผ่นดิสก์อันใหม่เป็นการแบ่งปันขอบเขตของข้อมูลบนแผ่นดิสก์ทำให้สามารถกำหนดความหนาแน่นของการบันทึกข้อมูลได้เหมือนกับการพัฒนาทุ่งเวิ้งว้างให้เป็นสัดส่วนเพื่อการเพาะปลูก

ที่มาของคำ การฟอร์แมตดิสก์ใหม่นั้นเรียกได้อีกอย่างหนึ่งว่า Initialize ซึ่งแปลได้ว่า เป็นการกำหนดรูปแบบเบื้องต้น

วิธีใช้คำ "ในการเตรียมแผ่นดิสก์เพื่อเก็บข้อมูลนั้นให้ทำการฟอร์แมต (Format) แผ่นดิสก์เพื่อเก็บข้อมูลนั้น ให้ทำการฟอร์แมตแผ่นดิสก์ใหม่ดังนี้"

หมายเหตุ ในการฟอร์แมตนั้น ไม่จำเป็นที่จะต้องกระทำต่แผ่นดิสก์อันใหม่ แผ่นดิสก์เก่าที่มีข้อมูลที่ไม่ต้องการอยู่ ก็สามารถทำการฟอร์แมตได้เหมือนกันกับแผ่นดิสก์ใหม่ที่ไม่มีข้อมูลอยู่เลย

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Backup

Font - แบบตัวอักขระ

ความหมาย หมายถึงแบบหรือขนาดของตัวอักขระที่ใช้ในการแสดงผลของไมโครคอมพิวเตอร์หรือใช้ในการพิมพ์ของเครื่องพิมพ์ ในหนังสือหรือสิ่งพิมพ์ต่างๆ จะมีตัวอักขระหลายๆ แบบ เช่น แบบ Times, แบบ Courier เป็นต้น

ที่มาของคำ Font เป็นคำในธุรกิจการพิมพ์ หมายถึง ชุดตัวอักขระที่เป็นแบบเดียวกัน คำนี้ได้นำมาใช้ในการระบุตัวอักขระในคอมพิวเตอร์ด้วย

วิธีใช้คำ "เครื่องพิมพ์แบบเลเซอร์นี้ พิมพ์ตัวอักขระ (Font) ได้สวยงามนะ"

หมายเหตุ แบบอักขระในไมโครคอมพิวเตอร์จะแสดงโดยใช้จุด (Dot) มารวมกัน ในตัวแสดงผล (Display) จะใช้ขนาด 16x16 จุดกันมาก ส่วนในเครื่องพิมพ์ (Printer) จะใช้ขนาด 24x24 จุดกันมาก ยิ่งจำนวนจุดมากเท่าไร ตัวอักขระก็มีความคมชัดมากขึ้น

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง ASCII File, Text File, LASER Printer

Floppy Disk - ฟล็อปปี้ดิสก์

ความหมาย เป็นสื่อเก็บข้อมูล (Media) ที่นิยมใช้ในไมโครคอมพิวเตอร์ เป็นจานวงกลมทำจากสารแม่เหล็กห่อหุ้มด้วยซองพลาสติกสี่เหลี่ยมขนาด 5 นิ้ว ใช้กันมาก แต่ขนาด 3.5 นิ้วก็กำลังเป็นที่นิยม บางทีเรียกว่าดิสเก็ต (Diskette) ซึ่งเป็นชื่อทางการค้าของ IBM บางทีก็เรียกว่า Flexible Disk หรือ Disk เฉยๆ

ที่มาของคำ Floppy เป็นคำที่บอกถึงสภาพพริ้วไหว แสดงถึงลักษณะที่อ่อนบาง เนื้อของฟล็อปปี้ดิสก์ ทำด้วยเรซินสังเคราะห์เป็นแผ่นบางสมชื่อ

วิธีใช้คำ "แผ่นฟล็อปปี้ดิสก์นั้น ถ้าเป็นแผ่นใหม่จะต้องฟอร์แมตก่อน จึงจะใช้งานได้" "ผมจะพิมพ์ต้นฉบับใส่ในฟล็อปปี้ดิสก์แล้วมอบให้คุณ"

หมายเหตุ ฟล็อปปี้ดิสก์จะแบ่งเป็นหลายประเภทตามความหนาแน่นในการบันทึกข้อมูล เช่น ขนาด 640 KB (2DD) หรือขนาด 1 MB (2HD) เป็นต้น อุปกรณ์ที่ใช้ในการอ่านหรือเขียนข้อมูลลงในฟล็อปปี้ดิสก์เรียกว่า Floppy Disk Drive (FDD) หรือหน่วยขับแผ่นฟล็อปปี้ดิสก์

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Disk, 2DD, 2HD, Harddisk

File Name - ชื่อไฟล์

ความหมาย File Name เป็นชื่อของไฟล์ ที่ใช้เรียกไฟล์ที่อยู่บนดิสก์ในขณะที่อ่านหรือเขียนข้อมูล ใน MS-DOS นั้นชื่อไฟล์จะประกอบด้วยชื่อไฟล์ที่แสดงเนื้อหาของไฟล์ (ใช้ตัวอักขระไม่เกิน 8 ตัว) และนามสกุลที่แสดงประเภทของไฟล์ (ใช้ตัวอักขระ 3 ตัว) รวมกันขึ้นมาเป็นชื่อไฟล์

ที่มาของคำ มาจากคำว่า File Name ตัวอย่างเช่นไฟล์ที่ชื่อ FORMAT.EXE นั้น FORMAT เป็นชื่อไฟล์ (File Name) .EXE เป็นนามสกุล นามสกุลนั้นมาจากคำว่า File Type หรือ Extension นามสกุลมีหลายชนิด เช่น DAT (DATa), DOC (DOCument), BAK (BAcKup) ระหว่างชื่อไฟล์และนามสกุลจะคั่นด้วยจุดไข่ปลา

วิธีใช้คำ "ให้กำหด File Name ที่ต้องการแก้ไขด้วย"

หมายเหตุ ชื่อไฟล์นั้นควรตั้งให้เข้าใจง่ายและป้อนข้อมูลง่ายและควรตั้งชื่อไฟล์ให้สัมพันธ์กัน เพราะสามารถใช้ไวลด์การ์ด แทนชื่อไฟล์ทั้งหมดได้ ซึ่งจะสะดวกตอนคัดลอก

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Wildcard, FAT

FAT - แฟต

ความหมาย บนแผ่นดิสก์จะมีการแบ่งพื้นที่ใช้งานเป็นส่วนๆ เช่น พื้นที่ข้อมูลซึ่งใช้เก็บข้อมูลของไฟล์โดยตรง พื้นที่สาระ (Directory) ซึ่งใช้จัดการการอ่านและเขียนไฟล์ และพื้นที่เก็บไฟล์ต่างๆ โดยการระบุชื่อไฟล์ เราสามารถทำการอ่านหรือเขียนข้อมูลบนแผ่นดิสก์ได้

ที่มาของคำ FAT เป็นคำย่อของ Fill Allocation Table แปลว่า ตารางข้อมูลตำแหน่งไฟล์โดยจะมีข้อมูลดังต่อไปนี้บรรจุอยู่
- ไฟล์หรือ Sub-directory ถูกเก็บไว้ตรงส่วนไหนของแผ่นดิสก์ (Sector ไหน)
- อยู่คาบเกี่ยวกับ Cluster อะไรบ้าง (สภาพการเชื่อมโยงของ Cluster) ตำแหน่งที่ไม่มีข้อมูลบรรจุอยู่ (Sector ว่าง)
- ตำแหน่งที่ไม่สามารถอ่านหรือเขียนข้อมูล (Sector ผิดปกติ)

วิธีใช้คำ "ในการอ่านหรือเขียนแผ่นดิสก์นั้นก่อนอื่นจะมีการตรวจสอบที่ FAT ก่อน ข้อมูลที่อยู่ในพื้นที่ที่ใกล้กับ FAT จะสามารถอ่านหรือเขียนได้เร็ว"

หมายเหตุ FAT จะอยู่ใกล้กับบริเวณรอบนอกสุดของแผ่นดิสก์ ดังนั้นข้อมูลที่อยู่ใกล้ FAT จะสามารถอ่านหรือเขียนได้เร็วกว่าข้อมูลที่อยู่ไกล คำว่า FAT จะมีความหมายว่า "อ้วน" อยู่ด้วย ดังนั้น ถ้าพูดคำนี้อย่างไม่ดูตาม้าตาเรือ ผู้หญิงอ้วนที่อยู่ใกล้ๆ อาจโกรธเอาได้

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Directory, Sector, Clusters

Filter - ฟิลเตอร์

ความหมาย หมายถึง คำสั่งโปรแกรมหรือซอฟต์แวร์ที่ทำการกรองข้อมูลที่อ่านเข้ามาเหมือนอย่างตะแกรงแล้วจัดการเอาข้อมูลที่ต้องการออกมา ใน MS-DOS มีคำสั่งที่ทำหน้าที่ของฟิลเตอร์อยู่ 3 ตัว คือ
MORE (แสดงผลข้อมูลทีละหน้า)
SORT (จัดเรียงข้อมูล)
FIND (ค้นหาข้อมูล)
ตัวอย่าง เช่น เมื่อใช้คำสั่ง A>SORT NAMES.DAT คอมพิวเตอร์จะอ่านข้อมูลของ NAMES.DAT เข้าไป แล้วทำการจัดเรียงข้อมูลใหม่ จากนั้นจึงแสดงผลออกมาที่จอภาพ

ที่มาของคำ Filter มาจากคำว่า เครื่องกรอง เป็นการกรองข้อมูลที่ป้อนเข้ามาแล้วส่งผลลัพธ์ออกไปเช่นเดียวกับการกรองน้ำที่มีสิ่งเจือปนอยู่ให้เป็นน้ำสะอาดตามต้องการ

วิธีใช้คำ "อาจกล่าวได้ว่าโปรแกรม File Transform เป็นฟิลเตอร์แบบหนึ่ง"

หมายเหตุ ในการแสดงผล Text File ที่ยาวมากๆ บนหน้าจอ อาจให้แสดงผลทีละหน้าโดยใช้คำสั่ง TYP ดังนี้ A>TYPE filename : MORE

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Pipe, Redirection

External Command - คำสั่งภายนอก

ความหมาย เป็นโปรแกรมไฟล์ของ MS-DOS ที่เก็บอยู่บนดิสก์ ถ้าป้อนชื่อไฟล์เข้าไปหลัง A> ไฟล์นั้นจะถูกอ่านจากดิสก์เข้าไปในหน่วยความจำและจะถูกดำเนินการ (Excute) ทันที ซอฟต์แวร์สำเร็จรูปที่ใช้กับ MS-DOS จะสามารถเรียกมาใช้งานได้โดยใช้คำสั่งภายนอก ซึ่งแบ่งเป็นไฟล์ในกลุ่ม EXE และไฟล์ในกลุ่ม COM

ที่มาของคำ เนื่องจาก External Command เป็นคำสั่งที่ไม่ได้อยู่ในหน่วยความจำแต่อยู่ภายนอก (คืออยู่ในดิสก์) จึงเรียกว่าคำสั่งภายนอก

วิธีใช้คำ "คำสั่ง Format เป็นคำสั่งภายนอก ดังนั้นในการใช้งาน จะต้องมีคำสั่ง Format ใส่ไว้ในดิสก์จึงจะใช้งานได้"

หมายเหตุ เมื่อมีการพัฒนาโปรแกรม MS-DOS โปรแกรมนั้นจะกลายเป็นคำสั่งภายนอกเพิ่มเติมขึ้นมา

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Internal Command

Expert Systems - ระบบผู้เชี่ยวชาญ

ความหมาย หมายถึงการนำเอาความรู้และประสบการณ์ของคนเราใส่เข้าไปในคอมพิวเตอร์ แล้วให้คอมพิวเตอร์ทำการตัดสินใจต่างๆ เหมือนกับเป็นผู้เชี่ยวชาญในสาขาวิชาปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence : AI) ซึ่งกำลังเป็นที่สนใจและมีการทำการวิจัยกันอย่างมาก

ที่มาของคำ Expert Systems แปลว่า ระบบคอมพิวเตอร์ที่มีความรู้เหมือนผู้เชี่ยวชาญ เช่น ถ้าหากเราไม่สบายก็ต้องหาหมอผู้เชี่ยวชาญในโรคนั้นๆ Expert Systems ก็เช่นเดียวกัน จะสะสมประสบการณ์ ทำการวินิจฉัย ตัดสินใจกับปัญหาต่างๆ ที่ป้อนเข้าไป

วิธีใช้คำ "Expert Systems นอกจากจะเหมาะสำหรับบุคคลทั่วไปแล้ว ยังเป็นผู้ช่วยอย่างดีของผู้เชี่ยวชาญด้วย"

หมายเหตุ ในการนั่งรถไฟฟ้าในเมืองโตเกียวนั้น ถ้าอยากรู้ว่าในการเดินทางจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่งจะต้องใช้เวลาเท่าใด เสียเงินเท่าใด หรือต้องเปลี่ยนรถที่ไหน ก็สามารถใช้บริการจากระบบผู้เชี่ยวชาญในการเดินทาง ซึ่งเป็นซอฟต์แวร์ที่ได้รับการพัฒนาขึ้นมาให้ตอบคำถามแก่ผู้โดยสาร

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง AI

Exit - เอ็กซ์ซิท

ความหมาย เป็นคำสั่งที่ใช้สำหรับเรียกให้กลับเข้าสู่ระบบปฏิบัติการ MS-DOS ภายหลังจากที่มีการเรียกใช้ชุดคำสั่งหรือโปรแกรมใน COMMAND.COM เมื่อออกจาก MS-DOS ไป นอกจากนี้ยังใช้เป็นคำสั่งสำหรับเรียกกลับเข้าสู่โปรแกรมภายหลังจากที่ได้ออกจากโปรแกรมนั้นไปทำงานในระดับ MS-DOS ชั่วขณะหนึ่ง

ที่มาของคำ EXIT เป็นคำที่เห็นกันทั่วไปตามอาคาร สถานที่ต่างๆ ซึ่งแปลว่าทางออก ให้ความรู้สึกที่ว่าเป็นทางออกจากโลกของ COMMAND.COM ไปสู่ MS-DOS

วิธีใช้คำ "พิมพ์คำว่า EXIT แล้วกดปุ่มรีเทิร์น ก็จะสามารถกลับไปสู่โปรแกรม Lotus 1-2-3 ได้"

หมายเหตุ เมื่อบูตโปรแกรมสำเร็จรูปแล้ว บางโปรแกรมสามารถใช้คำสั่ง MS-DOS ได้โดยการเรียกคำสั่งใน COMMAND.COM

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง COMMAND.COM

EXE File - เอ็กซ์ไฟล์

ความหมาย เป็นโปรแกรมที่สามารถดำเนินการ (Execute) ได้บน MS-DOS โดยการป้อนชื่อไฟล์เข้าไปโปรแกรมนั้นก็จะทำงาน เรียกได้อีกอย่างว่า Machine Language File หรือ Executable File ซอฟต์แวร์ทางด้านเวิร์ดโปรเซสเซอร์ และซอฟต์แวร์สเปรดชีต ที่ใช้กับ MS-DOS นั้นจะเป็น EXE File  นอกจากนี้ยังมีไฟล์ที่มีลักษณะเหมือนกัน คือ COM File

ที่มาของคำ EXE File ย่อมาจาก EXEcutable File โดยไฟล์นี้จะมีนามสกุลเป็น EXE เช่น FORMAT.EXE

วิธีใช้คำ "โปรแกรมหลักของโปรแกรมอิจิทาโร (Ichitaro) จะเป็น EXE File ที่มีชื่อว่า JXW.EXE"

หมายเหตุ EXE File เป็นโปรแกรมที่มีขนาดค่อนข้างใหญ่ ในขณะที่ COM File มีขนาดค่อนข้างเล็ก แต่มีหน้าที่เหมือนกัน"

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง COM File

Ethernet - อีเทอร์เนต

ความหมาย เป็นวิธีการส่งข้อมูลในระบบ LAN ที่นิยมใช้กัน อุปกรณ์ที่ต่ออยู่โดยสายเคเบิลของระบบ LAN จะคอยเฝ้ามองสายเคเบิลอยู่ตลอดเวลา ถ้าไม่มีกระแสไหลแสดงว่าสายเคเบิลว่าง อุปกรณ์นั้นจะเริ่มส่งข้อมูล Ethernet เป็นระบบ LAN ที่ค่อนข้างง่ายและราคาถูกจึงนิยมใช้กันทั่วไป

ที่มาของคำ Ethernet เป็นชื่อผลิตภัณฑ์ LAN ระบบแรกของโลก พัฒนาขึ้นมาโดยบริษัทซีล็อกซ์แห่งสหรัฐอเมริกา หลังจากนั้นบริษัทอื่นๆ ก็พัฒนาระบบ LAN ที่คล้ายคลึงกันขึ้นมา คำว่า Ethernet จึงใช้กันทั่วไป Ether ในทางฟิสิกส์ หมายถึง สื่อตัวกลางในจินตนาการของปรากฎการณ์ทางด้านการแพร่ของแสง ความร้อนและคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า

วิธีใช้คำ "วิธีการส่งข้อมูลในระบบ LAN มี 2 วิธีใหญ่ๆ คือ 1. Ethernet 2. Token Ring"

หมายเหตุ วิธีการคร่าวๆ ของ Ethernet เป็นดังนี้ คือ ระหว่างอุปกรณ์ต่างๆ เช่น เครื่องพีซี กับ สายเคเบิลจะมีเครื่องรับส่งสัญญาณต่ออยู่ เครื่องนี้จะคอยตรวจสอบดูว่าในสายเคเบิลมีกระแสไหลอยู่หรือไม่ และกระแสที่ไหลนั้นเป็นสัญญาณเฉพาะกับอุปกรณ์ของตนหรือไม่ (ส่งมาถึงตนหรือไม่) ถ้าไม่ใช่ก็ปล่อยให้กระแสนั้นไหลผ่านไป ถ้าต้องการส่งสัญญาณก็ต้องคอยให้กระแสในสายเคเบิลว่างลงเสียก่อนแล้วจึงค่อยส่ง ถ้ามีการส่งสัญญาณจากอุปกรณ์เครื่องอื่นด้วย ข้อมูลทั้ง 2 ก็จะชนกันบนสายเคเบิล การแก้ปัญหานั้นจะใช้ตัวเลขสุ่มเพื่อให้มีการส่งข้อมูลใหม่อีกครั้ง หลังจากที่ปล่อยให้เวลาผ่านไประยะหนึ่ง

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Token Ring, LAN

Escape Sequence - เอสเคป ซีเควนซ์

ความหมาย หมายถึงการใช้ตัวอักขระบางตัวตามหลังรหัสของเอสเคป (Escape Code, เลข 27 ในเลขฐาน 10) เพื่อใช้ในการควบคุมกรณีพิเศษต่างๆ เช่น ขยายหรือย่อขนาดตัวอักษรบนเครื่องพิมพ์ เปลี่ยนสีของจอภาพหรือตัวอักษร เลื่อนตัวเคอร์เซอร์ไปมาหรือเปลี่ยนรูปแบบของตัวพร้อม (prompt)

ที่มาของคำ Escape แปลว่า หลึก, หนี Sequence แปลว่า ความต่อเนื่อง สิ่งที่ตามมาดังนั้น Escape Sequence จึงหมายถึงการหลีกหนีจากการควบคุมปกติไปสู่กรณีพิเศษ โดยใช้ตัวอักขระบางตัวตามหลังรหัสของตัวเอสเคป

วิธีใช้คำ "ถ้าจะเปลี่ยนจอภาพเป็นสีฟ้า จะต้องใช้ Escape Sequence ดังนี้"

หมายเหตุ บน MS-DOS นั้นถ้าต้องการเปลี่ยนสีตัวอักขระเป็นสีฟ้า จะใช้คำสั่ง ดังนี้ A>ECHO ^[[ 36 m โดยกดปุ่มเอสเคป ตามด้วยตัว R ตัวใหญ่ [36 m (กรณีของ PC-9800)

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Escape Code

EMS Memory - หน่วยความจำอีเอ็มเอส

ความหมาย EMS Memory เป็นหน่วยความจำขยายบนเครื่องพีซี ระบบ MS-DOS ปกติแล้วหน่วยความจำหลัก (Conventional Memory) จะใช้ได้เพียง 640 KB แต่สามารถขยายหน่วยความจำได้อีกถึง 32 MB ใช้เป็นเนื้อที่สำหรับโปรแกรมประยุกต์ต่างๆ ข้อมูลและใช้เป็น RAM Disk แต่ซอฟต์แวร์ที่ใช้จะต้องสัมพันธ์กับหน่วยความจำ EMS ด้วย หน่วยความจำขยายนี้ใช้ในกรณีที่หน่วยความจำไม่เพียงพอสำหรับโปรแกรมประยุกต์

ที่มาของคำ EMS ย่อมาจาก Expanded Memory Specification พัฒนาขึ้นมาร่วมกันโดยบริษัท Lotus, Intel และ Microsoft

วิธีใช้คำ "ถ้าจะใช้ซอฟต์แวร์อันนี้ จำเป็นต้องมีหน่วยความจำ EMS"

หมายเหตุ หน่วยความจำ EMS สามารถทำขึ้นโดยเสียบบอร์ด EMS Memory เข้าไปในเครื่องพีซี หรือใช้หน่วยความจำขยายที่มีอยู่ในตัวเครื่องพีซี แต่เวลาใช้งานต้องมีซอฟต์แวร์ที่ทำให้มันใช้งานได้และซอฟต์แวร์ประยุกต์ที่นำมาใช้ ก็ต้องเป็นซอฟต์แวร์ที่ใช้กับ EMS Memory ได้เท่านั้น ในเครื่อง 386/486 นั้นส่วนใหญ่จะใช้หน่วยความจำขยายที่มีอยู่ในเครื่องแทนที่จะใช้ EMS Memory Board เพราะจะทำงานได้เร็วกว่า

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Main Memory, Expanded Memory, Conventional Memory, 386 Machine

Emulator - อิมูเลเตอร์

ความหมาย เป็นซอฟต์แวร์หรือฮาร์ดแวร์ที่ใช้เลียนแบบซอฟต์แวร์หรือฮาร์ดแวร์อีกอันหนึ่ง เช่น ซอฟต์แวร์ที่ใช้เลียนแบบการทำงานของเทอร์มินัลของเครื่องคอมพิวเตอร์ขนาดใหญ่กับเครื่องพีซีเรียกว่า Terminal Emulator Software

ที่มาของคำ Emulator มาจากคำว่า Emulate แปลว่า เลียนแบบ (เหมือนกับคำว่า Imitate) เมื่อเป็น Emulator จึงหมายถึง ตัวเลียนแบบคือ เลียนแบบให้ทำงานได้แบบเดียวกัน

วิธีใช้คำ "Emulator ที่ใช้กับ PC-9800 มีทั้ง ET OS-52 และ 3740 B Emulator ซึ่งจะทำให้เครื่องพีซี ทำหน้าที่เหมือนกับเทอร์มินัลของเครื่อง Mainframe ของ NEC หรือ IBM"

หมายเหตุ คำว่า Emulate นั้นใช้ในความหมายของการเลียนแบบสิ่งที่ดี เช้า ถ้าจะพูดว่าฉันอยากโชคดีเหมือนเขาจังเลย อาจจะพูดว่า "I would like to emulate him" ก็คงได้

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Clone

Electronic Mail - ไปรษณีย์อิเล็กทรอนิกส์

ความหมาย Electronic Mail เป็นการส่งไปรษณีย์ระหว่างกันโดยใช้การสื่อสารด้วยคอมพิวเตอร์ ซึ่งจะใช้ระบบตู้จดหมายส่วนตัวที่เป็นอิเล็กทรอนิกส์ ตู้จดหมายส่วนตัวของสมาชิกแต่ละคนจะถูกติดตั้งไว้ที่คอมพิวเตอร์แม่ข่าย ตู้จดหมายของตนจะมีจดหมายจากผู้อื่นเข้ามาหรือสามารถส่งจดหมายไปยังตู้จดหมายของผู้อื่นได้ นอกจากนี้ยังมีการใช้ระบบ LAN เข้ามาช่วยในการแลกเปลี่ยน Electronic Mail

ที่มาของคำ Electronic Mail แปลว่า ไปรษณีย์ที่เป็นระบบอิเล็กทรอนิกส์

วิธีใช้คำ "กำลังรับอยู่ ช่วยส่งต้นฉบับมาทางไปรษณีย์อิเล็กทอรนิกส์ให้หน่อยได้ไหม" "ทุกเช้า ข้าพเจ้าจะต้องดูว่ามีไปรษณีย์อิเล็กทรอนิสก์เข้ามาบ้างหรือไม่"

หมายเหตุ ไปรษณีย์อิเล็กทรอนิกส์สามารถส่งให้ใครคนใดคนหนึ่งก็ได้ หรือส่งไปยังหมู่คณะได้พร้อมกันและสามารถส่งได้ทันทีที่จำเป็น นักเขียนบางคนจึงนิยมใช้ในการส่งต้นฉบับของหนังสือหรือวารสาร

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Personal Computer Communication, BBS, LAN

Editor - บรรณาธิการ

ความหมาย เป็นซอฟต์แวร์ที่ใช้สำหรับการเขียนโปรแกรมเป็นส่วนใหญ่ มีความสามารถเช่นเดียวกับซอฟต์แวร์เวิร์ดโปรเซสเซอร์ เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า Text Editor เนื่องจากข้อมูลที่ป้อนและทำการแก้ไขเรียบร้อยนั้นเป็นตัวอักษร EDLIN เป็น Text Editor ที่มากับ MS-DOS สามารถป้อนข้อมูลและแก้ไขได้ทีละบรรทัด (จึงเรียกว่า Line Editor)

ที่มาของคำ Editor แปลว่า บรรณาธิการ ซึ่งหมายถึงบุคคลที่นักเขียนทั้งหลายกลัวกันมากเวลาจะครบกำหนดที่ต้องส่งต้นฉบับ จากความหมายนี้เองจึงนำมาใช้ในความหมายของซอฟต์แวร์ที่ใช้สำหรับป้อนและแก้ไขเรียบร้อยข้อมูล EDLIN ย่อมาจาก EDIT LINE

วิธีใช้คำ "CONFIG.SYS จะสร้างขึ้นมาโดย Editor"

หมายเหตุ ในปัจจุบันมี Editor ชนิดที่สามารถเลื่อนเคอร์เซอร์ไปตามตำแหน่งต่างๆ บนจอภาพได้โดยอิสระแล้วทำการป้อนหรือแก้ไขข้อมูลได้ทุกจุดบนหน้าจอ เรียกว่า Screen Editor ซึ่งเป็นที่นิยมอย่างมาก บางคนใช้แทนโปรแกรมเวิร์ดโปรเซสเซอร์

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง Screen Editor, Line Editor

ECHO OFF/ON - เอ็กโค ออฟ/ออน

ความหมาย ECHO OFF/ON เป็นคำสั่งที่ใช้แบตช์ไฟล์คำสั่งหนึ่ง ซึ่งเรียกว่าแบตช์คอมมานด์ในขณะที่มีการดำเนินการ (Excecute) แบตช์ไฟล์อยู่นั้น คำสั่งในแบตช์ไฟล์จะถูกแสดงผลบนหน้าจอ ถ้าเราไม่ต้องการให้ปรากฎบนหน้าจอก็ใช้คำสั่ง ECHO OFF และถ้าต้องการให้ปรากฎบนหน้าจอใหม่ก็ใช้คำสั่ง ECHO ON

ที่มาของคำ ECHO แปลว่า เสียงก้อง ใช้กันมากในเรื่องเกี่ยวกับเครื่องเสียง ส่วนในคอมพิวเตอร์นั้นจะหมายถึงคำสั่งให้แสดงผลหรือไม่ให้แสดงผลบนจอภาพ

วิธีใช้คำ ในการบูตโปรแกรมอิจิทาโรโดยอัตโนมัตินั้น จะใช้คำสั่ง ดังนี้
ECHO OFF ไม่แสดงผลคำสั่งบนจอภาพ
DATE แสดงผลวันที่และป้อนข้อมูล
TIME แสดงผลเวลาและป้อนข้อมูล
ECHO ON จะแสดงผลคำสั่งบนจอภาพ
JXW บูตโปรแกรมอิจิทาโร

หมายเหตุ เมื่อบูตโปรแกรมอิจิทาโรขึ้นมา จะมีคำว่า ECHO OFF ตามหลังตัว A> ให้ลองทำดูจะเข้าใจ

คำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง REM, PAUSE, GOTO, IF, FOR-IN-DO, SHIFT